تفاوت قرارداد باطل و غیرنافذ

فرق-بین-معامله-باطل-و-غیرنافذ

قرارداد باطل و غیرنافذ در کنار معامله صحیح انواع عقود از حیث حیات حقوقی می باشند. از آنجا که افراد به دنبال کسب سود بیشتر در عقود هستند، تلاش می کنند با قرارداد صحیح به مقصود برسند.

گاهی اوقات، علیرغم انتظار طرفین، معامله از نظر قانونی صحیح نمی باشد. لذا حیات حقوقی آن در معرض خطر قرار می گیرد.

انواع قرارداد

عقود از حیث حیات حقوقی به سه دسته تقسیم می شوند: قرارداد صحیح، غیرنافذ و باطل

قرارداد صحیح عقدی است که همه شرایط صحت معاملات طبق ماده ۱۹۰ قانون‌ مدنی رعایت شده باشد. شرایط اساسی صحت معاملات عبارتند از: قصد و رضای طرفین، اهلیت طرفین، معین بودن موضوع معامله، مشروعیت جهت معامله.

قرارداد غیر نافذ عقدی است صحیح که نیاز به تایید مالک دارد. معامله فضولی که در آن انتقال دهنده (فروشنده) بدون اذن و نمایندگی از سوی مالک مال را منتقل می کند از این نوع است.

قرارداد باطل عقدی است که از ابتدا فاقد هرگونه حیات و آثار حقوقی باشد مانند رد معامله توسط مالک در معامله فضولی.

بیشتر بدانید:

معامله فضولی چیست؟

شرایط قرارداد باطل و غیرنافذ

گاهی، به حکم قانون معامله منعقده باطل است. فقدان قصد در معامله، معامله صغیر نابالغ و دیوانه باطل است.

گاهی قرارداد در زمان عقد باطل نیست. لکن با توجه به اینکه مال دیگری معامله می شود بین صحیح و باطل قرار می گیرد. به چنین قراردادی غیرنافذ گفته می شود.

نمونه رایج آن معاملات مستحق للغیر می باشند. در صورت تایید مالک، قرارداد از ابتدا صحیح و در صورت رد وی از ابتدا باطل می باشد.

بیشتر بدانید:

ابطال معامله مال غیر

وضعیت خریدار در قرارداد باطل

در معامله مال غیر که به موجب آن عقد غیرنافذ است، وضعیت خریدار متفاوت است. با رد معامله مالکیت طرفین به قبل از تنظیم قرارداد باز می گردد. ممکن است خریدار جاهل به وضعیت مبیع باشد.

لکن ملک مستحق للغیر باشد. در این صورت با رد مالک و بطلان معامله، خریدار جاهل علاوه بر استرداد ثمن پرداختی، خسارات و غرامات وارده را نیز از فروشنده فضول مطالبه می کند.‌

زمانی خریدار در زمان معامله عالم به مستحق للغیر بودن مبیع است. در این صورت با اقدام بر علیه خود چنین قراردادی منعقد نموده است.

بنابراین صرفاً حق مطالبه ثمن پرداختی را از فضول خواهد داشت. بدون اینکه نسبت به غرامات وارده استحقاق داشته باشد.

بیشتر بدانید:

حقوق خریدار در معامله مال غیر

کلام آخر

در انعقاد قرارداد باید به این نکته توجه شود که معامله کننده دارای اهلیت معامله باشد. همچنین فروشنده و انتقال دهنده مالک مبیع باشد نه دیگری.

چرا که با مال غیر بودن مورد معامله، خواه مالک آن شخص حقیقی یا حقوقی باشد، معامله با خطر بطلان مواجه می شود.

 

جهت دریافت مشاوره تخصصی با شماره های ۰۹۱۲۲۰۹۲۰۴۶ – ۸۸۷۴۶۳۶۱ تماس بگیرید.

 

سوالات متداول

۱- اگر مالک ثمن معامله را از خریدار مطالبه کند بیع چه وضعیتی دارد؟

مطالبه ثمن از سوی صاحب مال در معامله مال غیر، بیانگر تایید فعلی مالک بوده و معامله صحیح است.

۲- با فوت اصیل تایید یا رد با چه کسی است؟

با فوت مالک، تایید یا رد معامله به وراث منتقل می شود.

۳-  منافع مورد معامله در معامله باطل مال چه کسی است؟

منافع متصل مال مالک و منافع منفصل از زمان وقوع عقد تا تایید یا رد مالک مال خریدار است. در صورت تایید مالک، از ابتدای عقد همه منافع مال خریدار خواهد بود.

۴- رد فعلی چیست؟

رد مالک ممکن است لفظی باشد یا فعلی. با دادخواست بطلان معامله، مالک به طور فعلی قرارداد فضولی را رد می کند.

۵- اگر خریدار جاهل به مال غیر بودن مورد معامله باشد چکار باید بکند؟

در قرارداد غیرنافذ و بعد باطل، خریدار جاهل علاوه بر ثمن پرداختی، خسارات و غرامات وارده را از فروشنده فضولی مطالبه می نماید.

دیدگاه‌ خود را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *